SỰ THAY ĐỔI THÁI ĐỘ VỀ TRADOS

Ngày đăng 04.01.2019

Kể từ khi tôi sử dụng các công cụ giúp ghi nhớ trong dịch thuật (khoảng 9 năm), tôi đã sử dụng Wordfast và OmegaT. Nói chung tôi khá hài lòng với cả hai công cụ dịch này; tôi thích sử dụng các phần mềm mở vì vậy OmegaT luôn là ưu tiên hàng đầu của tôi, và tôi luôn thích các tính năng tiện dụng của Wordfast, vì hệ thống nâng cấp không quá phức tạp và chức năng hỗ trợ tuyệt vời. Tôi không sử dụng các công cụ TM trong hầu hết công việc, bởi vì nó lưu dưới dạng PDF và tôi cảm thấy các công cụ TM hoàn toàn khác xa với văn phong của tôi, nhưng tôi cũng có nhận một vài bản dịch lớn yêu cầu sử dụng công cụ TM.

Tôi chưa bao giờ thích khái niệm Trados: giá cao, tác dụng kém trừ khi bạn mua một bản quyền sử dụng riêng biệt, những nâng cấp đắt tiền,… Tuy nhiên, Tôi cũng đã nói chuyện với một số dịch giả mà tôi thực sự kính trọng, những người này có mức lương không quá cao trong thị trường và lại là những người dùng trung thành của Trados. Cách đây một vài tuần, hàng loạt tình huống tồi tệ đã xảy ra với tôi: một vị khách quen tới đặt vấn đề với tôi về một dự án dịch lớn (khoảng 50-60K từ) nhưng yêu cầu sử dụng Trados Studio, tôi rất cần một chiếc máy tính Windows mới bởi vì chiếc máy XP cũ của tôi bắt đầu chết dần và cộng sự của tôi - Eve Bodeux đề nghị tôi sử dụng Trados. Vì vậy thay vì do dự về Trados khoảng một năm như tôi thường làm với các quyết định quan trọng, chỉ trong một tuần tôi đã quyết định mua một máy tính Windows mới, mua Office 2010, mua Trados Studio 2011 và Eve và tôi đã hợp tác với một đồng nghiệp là người thử nghiệm chương trình beta của Studio 2011 dành một ngày để đạo tạo và hướng dẫn cách sử dụng cho chúng tôi trước khi dự án bắt đầu.

Điều bạn cần bây giờ là ngồi xuống đây và hỏi tôi những suy nghĩ về Studio 2011. Hãy tiếp tục đặt câu hỏi. Tôi thích điều đó. Hy vọng rằng đây là minh chứng cho việc tôi không quá già đến nỗi không thể thay đổi ý nghĩ của mình, bởi vì sau những năm không đồng tình với mô hình kinh doanh Trados và tất cả mọi thứ liên quan đến nó, tôi phải nói rằng các tính năng của Studio 2011 thật đáng kinh ngạc, và nó dễ sử dụng hơn là tôi tưởng. Mặt khác, tôi vẫn nghĩ nó hơi kì quặc khi một phần mềm có giá khoảng 1000 đô la không có bất kì nhân viên hỗ trợ nào nếu bạn không mua bản quyền, nhưng đây là một vài ý kiến của cá nhân tôi khi sử dụng Studio 2011 khoảng ba tuần.

Nếu bạn dự định mua phần mềm này, hãy học cách sử dụng nó đúng cách trước khi mua. Tôi sử dụng Wordfast giữa một dự án lớn và tôi không biết cách sử dụng TM, sử dụng thuật ngữ và sử dụng tính năng đối chiếu. Trong 9 năm sử dụng Wordfast, tôi chưa thực sự nỗ lực tìm hiểu thêm về nó, vì vậy tôi chỉ biết sử dụng những tính năng nhất định. Dù bạn sử dụng bất kì công cụ TM nào, đừng mắc sai lầm: đó: hãy tự học từ từ, học một tính năng một lúc, hoặc (theo lời khuyên của tôi) hợp tác với một đồng nghiệp có hiểu biết hoặc một người thành thạo Trados để có thể chỉ cho bạn cách sử dụng nó.

Lọc, lọc, lọc. Bộ lọc của Studio 2011 thật tuyệt vời. Bạn có thể lọc tất cả các đoạn trùng lặp và dịch chúng đầu tiên, bạn có thể lọc tất cả các đoạn chứa một từ nhất định, bạn có thể thêm nhận xét ngay trong đoạn và sau trình soạn thảo của bạn có thể lọc những đoạn đã được nhận xét,… Đừng lạm dụng tính năng này!

Hãy dành chút thời gian để nghiên cứu các thiết lập của bạn. Một lần nữa, Studio 2011 có một vài tính năng thực sự tuyệt vời (vào Công cụ->Tùy chọn) có thể giúp bạn tránh được nhiều rắc rối. Ví dụ bạn có thể cho những lỗi nhập điển hình của mình vào danh sách đen; vì một vài lí do nào đó mà tôi thường đánh “tot he” thay vì “to the”, và phần mềm kiểm tra chính tả không phát hiện ra nó bởi vì tot và he là từ có thật. Bây giờ tôi đã liệt vào danh sách đen những từ ngữ để Studio có thể thông báo cho tôi nếu tôi nhập nó. Ditto với những từ thô tục mà đối tác không có ý dùng đến thường xuất hiện trong tài liệu bạn dịch (tức là mu/ cộng đồng).

Dù bạn sử dụng bất kỳ công cụ TM nào, hoặc nếu bạn không sử dụng công cụ TM nào cả, chỉ cần đảm bảo bạn sẽ đưa ra một quyết định khách quan thay vì một quyết định cảm tính. Chắc chắn, khi tôi làm một cái gì đó thực sự cần được viết tốt, tôi chỉ thích mở tài liệu Word và viết. Nhưng tôi nhận ra rằng đối với những dự án yêu cầu sử dụng TM, tôi đã không dùng thử Trados không vì một lý do cụ thể nào ngoài việc tôi cố ý không sử dụng nó, nếu điều đó có nghĩa.

Có suy nghĩ nào khác về việc lựa chọn và học cách sử dụng một công cụ TM hay không? Có ai đã thử điều gì mới gần đây không?